Afvoer borrelt: wat betekent dit in huis?

U hoort geborrel uit de gootsteen, doucheput of het toilet en vraagt zich af: afvoer borrelt, wat betekent dat? Meestal is het een vroeg signaal dat water en lucht niet meer vrij door de leiding kunnen. Het probleem hoeft nog geen complete verstopping te zijn, maar wachten maakt de kans op stank, terugstromend water en overlast wel groter.

Een enkele borrel na het leeg laten lopen van een volle badkuip is niet direct reden tot paniek. Komt het geluid vaker terug, vooral wanneer u ergens anders in huis water gebruikt? Dan is het verstandig om de oorzaak op tijd te laten controleren.

Afvoer borrelt: wat betekent dit precies?

Een afvoerleiding voert niet alleen water af, maar moet ook lucht kunnen verplaatsen. Als water door de leiding stroomt, neemt het lucht mee. Normaal wordt die lucht via de ontluchting van het riool afgevoerd. Zit er ergens een vernauwing, verstopping of probleem met de beluchting, dan zoekt de lucht een andere uitweg. Dat hoort u als borrelende of klokkende geluiden uit een afvoer.

Het geborrel ontstaat dus vaak doordat de druk in het afvoersysteem niet goed in balans is. Bij een lichte verstopping lukt het water nog om weg te lopen, maar minder soepel dan normaal. Daardoor merkt u het probleem soms eerst aan geluid, voordat de afvoer echt stil komt te staan.

Let vooral op de combinatie van klachten. Een borrelende wastafel die verder prima afloopt kan een plaatselijk probleem zijn. Borrelen de douche, keukenafvoer en het toilet allemaal, dan zit de oorzaak mogelijk dieper in de gezamenlijke rioolleiding.

De meest voorkomende oorzaken

Een beginnende verstopping in de afvoer

Vet, zeepresten, haren, etensresten en toiletpapier kunnen zich langzaam aan de binnenkant van een leiding ophopen. De doorgang wordt steeds smaller. Water kan nog passeren, maar de lucht wordt tegengehouden of teruggeduwd. Vooral de keukenafvoer en doucheafvoer krijgen hier regelmatig mee te maken.

In de keuken is afgekoeld vet een bekende boosdoener. Het lijkt vloeibaar wanneer het de gootsteen in gaat, maar stolt verderop in de leiding. In de badkamer vormen haren en zeep samen vaak een taaie prop. Bij het toilet kan te veel papier, vochtig toiletpapier of ander materiaal dat niet door het riool hoort een verstopping veroorzaken.

Een probleem met de rioolontluchting

Op het dak zit meestal een ontluchtingspijp die ervoor zorgt dat drukverschillen in het riool worden opgevangen. Als deze leiding verstopt raakt door bladeren, een nest of vuil, kan lucht niet goed weg. U kunt dan geborrel horen wanneer u het toilet doorspoelt of wanneer een grote hoeveelheid water wegloopt.

Een ontluchtingsprobleem is niet altijd eenvoudig zelf vast te stellen. De pijp zit vaak op hoogte en de klacht kan lijken op een gewone verstopping. Een vakman kan beoordelen of het om de beluchting gaat of dat er toch een blokkade in de afvoerleiding zit.

Verstopping verderop in het hoofdriool

Wanneer meerdere afvoeren in huis last hebben, is een verstopping in de hoofdleiding een reële mogelijkheid. U merkt dan bijvoorbeeld dat het toilet borrelt als de wasmachine leegpompt, of dat de doucheput omhoogkomt wanneer u de gootsteen gebruikt. Dat is een duidelijk teken dat afvalwater niet goed verder kan.

In oudere woningen kunnen ook verzakkingen, scheuren, wortelgroei of verkeerd aangesloten leidingen een rol spelen. Dit soort oorzaken ziet u niet van buitenaf. Rioolinspectie met een camera maakt dan duidelijk waar het probleem zit en of ontstoppen voldoende is.

Problemen met de sifon of een droge afvoer

Onder een wastafel, douche of gootsteen zit een sifon. Daarin staat water dat rioollucht tegenhoudt. Bij een weinig gebruikte afvoer kan dat water verdampen. Soms hoort u dan geluiden en ruikt u rioollucht, zonder dat er meteen sprake is van een verstopping. Laat in dat geval eerst wat water door de afvoer lopen.

Blijft het borrelen of komt de geur snel terug, dan is nader onderzoek verstandig. Een sifon die leeggetrokken wordt door onderdruk in de leiding wijst juist weer op een probleem met de ontluchting of de afvoer.

Wat kunt u zelf veilig doen?

Kijk eerst of het water nog normaal wegloopt. Verwijder zichtbaar vuil uit het putje of zeefje en maak, als dat eenvoudig kan, de sifon onder de wastafel schoon. Zet een emmer eronder, draai de sifon voorzichtig los en verwijder de ophoping. Plaats alles goed terug en controleer op lekkage.

Bij een lichte verstopping in de keuken of badkamer kan een rubberen ontstopper helpen. Vul de afvoer met een klein laagje water, sluit eventuele overloopopening af met een natte doek en pomp een aantal keer stevig op en neer. Het doel is druk opbouwen en losmaken, niet met geweld een verstopping verder de leiding in duwen.

Spoel daarna met warm water na. Gebruik liever geen kokend water bij kunststof leidingen. Een beetje afwasmiddel kan helpen bij vetresten in de keukenafvoer, maar lost een ernstige verstopping niet op.

Gebruik een ontstoppingsveer alleen als u weet hoe u die moet hanteren. In een korte, goed bereikbare afvoer kan dat werken. In bochten of oudere leidingen kunt u schade veroorzaken of de verstopping juist vastdrukken. Bij twijfel is stoppen de verstandigste keuze.

Wat u beter niet doet bij een borrelende afvoer

Chemische ontstoppers lijken een snelle oplossing, maar ze geven geregeld meer problemen dan resultaat. Ze kunnen leidingen, rubbers en koppelingen aantasten. Ook zijn ze gevaarlijk wanneer het middel in de afvoer blijft staan en er later aan de leiding gewerkt moet worden.

Meng nooit verschillende schoonmaakmiddelen of ontstoppers. Daarbij kunnen schadelijke dampen ontstaan. Gebruik ook geen harde voorwerpen, zoals een metalen kleerhanger, om in een afvoer te prikken. Daarmee beschadigt u gemakkelijk de binnenkant van een leiding of duwt u vuil verder vast.

Blijft het water staan, spoel dan niet steeds opnieuw door. Zeker bij een toilet of douche kan dat eindigen in overstromend afvalwater. Beperk het watergebruik in huis totdat duidelijk is waar de blokkade zit.

Wanneer is snelle hulp nodig?

Schakel snel een rioolspecialist in wanneer water terugkomt uit een putje, het toilet slecht doorspoelt én borrelt, of meerdere afvoeren tegelijk problemen geven. Ook aanhoudende rioollucht, een afvoer die na schoonmaken blijft klokken of vocht rondom leidingen vraagt om onderzoek.

Bij een terugkerend probleem is alleen ontstoppen soms niet genoeg. Een camera-inspectie kan laten zien of er sprake is van wortelgroei, een verzakte leiding, een scheur of hardnekkige aanslag. Dat voorkomt dat u iedere paar maanden opnieuw met dezelfde verstopping zit.

Woont u in Tilburg of omgeving en is er sprake van spoed? Rioolservice Willemen kan de afvoer beoordelen, de oorzaak gericht aanpakken en vooraf duidelijk uitleggen welke werkzaamheden nodig zijn. U weet dan waar u aan toe bent, zonder onduidelijke meterprijzen of verrassingen achteraf.

Zo voorkomt u nieuw geborrel

Giet vet en olie niet in de gootsteen, maar vang het op in een pot of fles en gooi het bij het restafval. Gebruik zeefjes in de keuken en badkamer om etensresten en haren tegen te houden. Maak die zeefjes regelmatig leeg, want een kleine ophoping kan al zorgen voor trager weglopend water.

Spoel alleen toiletpapier door het toilet. Vochtige doekjes, maandverband, wattenstaafjes, kattengrit en etensresten horen er niet in, ook niet als op de verpakking staat dat iets doorspoelbaar is. In de praktijk blijven deze materialen vaak hangen in bochten of samen met ander vuil.

Merkt u dat een afvoer langzamer gaat lopen of af en toe borrelt? Pak het vroeg aan. Een kleine verstopping is meestal sneller en eenvoudiger op te lossen dan een volledig geblokkeerde hoofdleiding op het moment dat u net onder de douche wilt of gasten over de vloer krijgt.

Een borrelende afvoer is dus vooral een waarschuwing om goed te luisteren naar wat uw huis aangeeft. Door niet eindeloos door te spoelen en op tijd de juiste oorzaak te laten vaststellen, houdt u een klein ongemak klein.